Η ύπαρξη διαιρετικών τομών αποτελεί ένα από τα βασικά εργαλεία στη πολιτική ανάλυση με σχεδόν καθολικό αντίκτυπο σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες. Οι μυημένοι γνωρίζουν την σχετική θεωρία χωρίς ωστόσο αυτή να είναι δυσνόητη προς κάποιον εκτός του χώρου των πολιτικών επιστημών. Η θεωρία είναι απλή: σύμφωνα με τους Lipset και Rokkan με αφορμή την ανάλυση των εκλογικών σωμάτων στον δυτικοευρωπαϊκό χώρο, η εκλογική συμπεριφορά φαίνεται να είναι παγιωμένη με βάση συγκεκριμένους άξονες για τουλάχιστον σαράντα χρόνια. Αυτοί οι άξονες έχουν είτε πολιτική είτε οικονομική αλλά και κοινωνική η πολιτισμική ορίζουσα (π.χ. η διαιρετική τομή πόλη-ύπαιθρος) που με τη σειρά τους διαμορφώνουν τις εκάστοτε εκλογικές επιλογές των πολιτών [1] και διαρρηγνύονται η αναδιαμορφώνονται μόνο από βαρύνουσας σημασίας γεγονότα. 

Με τη σειρά της, η ελληνική περίπτωση έχει αποδείξει ότι αποτελεί μια περίπτωση ισχυρών διαιρετικών τομών πολιτικού χαρακτήρα για τουλάχιστον έναν αιώνα: Βενιζελικοί- Αντιβενιζελικοί/μοναρχικοί, Δεξιά- Αριστερά στον ελληνικό εμφύλιο, Εθνικόφρονες- Αντεθνικόφρονες στην Μεταπολεμικό περίοδο [2], για να καταλήξει στη δεσπόζουσα διαιρετική τομή της Μεταπολίτευσης, αυτήν της Δεξιάς- Αντιδεξιάς [3]. Η οικονομική κρίση στην οποία περιήλθε η Ελλάδα μετά το 2010 με άμεσες και καταλυτικές συνέπειες στη κοινωνία και στη πολιτική έφερε νέες αναδιατάξεις σε επίπεδο πολιτικών δυνάμεων και χάραξε νέες διαιρετικές τομές που είτε υπερκάλυψαν είτε εξαφάνισαν τις προηγούμενες. Η βασική τομή που τέθηκε αρχής εξαρχής της κρίσης και πρακτικά συνεχίζει να υπάρχει πέντε χρόνια μετά, είναι η διαίρεση «Μνημόνιο- Αντιμνημόνιο» [4] που με τη σειρά της έχει τρείς συνιστώσες: τον κατά αντιστοιχία διαχωρισμό μεταξύ «Φιλοευρωπαϊκών» και «Αντιευρωπαϊκών» δυνάμεων, το δίλλημα «Ευρώ η Δραχμή» και τον διαχωρισμό σε «Μεταρρυθμιστές» και «Αντιμεταρρυθμιστές» [5]. Βασιζόμενοι σε αυτήν την θεωρητική τομή θα ασχοληθούμε με το λεγόμενο «Αντιμνημονιακό Μέτωπο» και τις πολιτικές δυνάμεις που το απαρτίζουν αρχής γενομένης της κρίσης αλλά και ενόψει των εκλογών της 20ης Σεπτεμβρίου. 

2010-2011: Η ψήφιση του πακέτου βοήθειας από το μηχανισμό στήριξης (ΕΚΤ, ΕΕ,ΔΝΤ) το 2010 έθεσε το πρώτο διαχωρισμό μεταξύ «Μνημονιακών» και «Αντιμνημονιακών» δυνάμεων: στο πρώτο μπλοκ εντάσσονταν η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, ο ΛΑΟΣ και η νεοϊδρυθείσα ΔΗ.ΣΥ. με τον αντίποδα να αποτελείται από τη ΝΔ, το ΣΥΡΙΖΑ και το ΚΚΕ που αντιδρούσαν έντονα στη ψήφιση του «Μνημονίου», όπως κατέληξε να αποκαλείται συνοπτικά το πακέτο στήριξης. Μέχρι και τα τέλη του 2011, ο παραπάνω διαχωρισμός θα βρίσκεται σε ισχύ με βασικό πόλο του αντιμνημονιακού μετώπου τη ΝΔ, η οποία σε συνδυασμό με τη πρόσφατη εκλογή του Αντώνη Σαμαρά στην ηγεσία, θα τείνει ολοένα και περισσότερο προς μια λαϊκιστική ρητορική [6] προκειμένου να συσπειρώσει γύρω της τη λαϊκή δυσφορία που προκαλούσαν τα μέτρα δημοσιονομικής προσαρμογής. Οι προσπάθειες της κομματικής ηγεσίας της ΝΔ να πείσει ως μια αντιμνημονιακή δύναμη κατέρρευσαν ολοκληρωτικά μετά τη σύμπραξη του κόμματος στη κυβέρνηση συνεργασίας με πρωθυπουργό το Λουκά Παπαδήμο, πράγμα που οδήγησε σε κενό ηγεσίας του αντιμνημονιακού μετώπου και ταυτόχρονα στην ανάγκη δημιουργίας μιας πολιτικής δύναμης ικανής να αναλάβει αυτό το ρόλο. 

2012- 2015: Την απάντηση στο παραπάνω προβληματισμό την έδωσαν οι «κρίσιμες» εκλογές της 6ης Μαϊου [7] που αποτύπωσαν σε εκλογικό επίπεδο την αναδιάρθρωση των πολιτικών δυνάμεων. Η άνοδος του ΣΥΡΙΖΑ στη θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης με ποσοστό 16% απέδειξε πως μετά από πέντε μήνες που μεσολάβησαν από το σχηματισμό της κυβέρνησης Παπαδήμου, οι πολίτες ανέδειξαν το ΣΥΡΙΖΑ στην κύρια θέση του αντιμνημονιακού μετώπου και επιβεβαίωσαν αυτή την επιλογή τους στις επαναληπτικές εκλογές της 17 Ιουνίου του ίδιου έτους [8]. Παράλληλα, το αντιμνημονιακό μέτωπο ενισχύθηκε και από τους ΑΝΕΛ, ένα ακροδεξιό κόμμα που προερχόταν κυρίως από το κομμάτι της λεγόμενης «λαϊκής δεξιάς» της ΝΔ. Η αντίθεση στο Μνημόνιο αποτέλεσε τη βασική συνιστώσα και των δύο κομμάτων, γεγονός που εκφράστηκε μέσω μιας λαϊκιστικής ρητορικής (διαφορετικής μορφής από το εκάστοτε κόμμα). Με τη σειρά της, αυτή η ρητορική λειτούργησε προς όφελος της ενίσχυσης του αντιμνημονιακού μετώπου κατά τη περίοδο της τρικομματικής διακυβέρνησης και μετέπειτα δικομματικής (αποτελούμενες από ΝΔ-ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ και ΝΔ-ΠΑΣΟΚ αντίστοιχα), ο ΣΥΡΙΖΑ μέσω του λαϊκισμού του θα καταφέρει να επηρεάσει θετικά το εκλογικό σώμα και να αποδείξει πως αποτελεί την εναλλακτική λύση, όχι μόνο σε επίπεδο κομματικής προτίμησης, αλλά και σε οικονομικό επίπεδο, καθώς πρότεινε μια βιώσιμη αντιμνημονιακή λύση. Απόρροια αυτής της διεργασίας αποτέλεσε η ανέλιξη του ΣΥΡΙΖΑ στη πρώτη θέση [9], όπου μαζί με τους ΑΝΕΛ σχημάτισαν τη πρώτη κυβέρνηση που αποτελούνταν από αντιμνημονιακά κόμματα, θέτοντας αυτομάτως ένα τμήμα του αντιμνημονιακού μετώπου σε θέση εξουσίας. 

2015: Αναπόφευκτα, το κυβερνητικό έργο των δύο κομμάτων θα ήταν ιδιαίτερα δυσχερές από τη στιγμή που πρωτεύον στόχος τους ήταν η κατάργηση του Μνημονίου. Στη πράξη μια τέτοια ενέργεια απέβη μη- υλοποιήσιμη, πράγμα που επιβεβαίωσε την άρρηκτη σχέση Ευρώπη-Ευρώ-Μνημόνιο-Μεταρρυθμίσεις. Πιο απλά: για να μπορέσει η χώρα να παραμείνει στο Ευρώ και στην Ευρώπη [10] έπρεπε να ακολουθήσει το μονόδρομο του Μνημονίου και να συνεχίσει τις μεταρρυθμίσεις των προηγούμενων κυβερνήσεων. Σε αυτό ακριβώς το σημείο συμπυκνώθηκαν όλες οι δυσκολίες της νεοσυσταθείσας κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ. Η προσπάθεια αποδέσμευσης του Μνημονίου από τις επιμέρους συνιστώσες που προαναφέραμε, οδήγησε σε μια κυβέρνηση που προσπαθούσε να μείνει στην Ε.Ε., να παραμείνει στο ενιαίο νόμισμα, να κάνει τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις, χωρίς όμως να εφαρμόσει το Μνημόνιο, γεγονός που θόλωσε τη διαιρετική τομή «Μνημόνιο- Αντιμνημόνιο». Η απόδειξη της ματαιότητας της παραπάνω προσπάθειας αποτυπώθηκε στο δημοψήφισμα της 5ης Ιουλίου και στη ριζική αλλαγή στάσης της κυβέρνησης που κατέληξε να υπογράψει ένα τρίτο Μνημόνιο από κοινού με τα λεγόμενα «φιλοευρωπαϊκά» κόμματα της αντιπολίτευσης. 

Ποια είναι όμως τα συμπεράσματα που μπορούμε να εξάγουμε και τι δηλώνουν αυτά για την επερχόμενη εκλογική αναμέτρηση; Αρχικά η κύρια διαιρετική τομή επανέρχεται ακέραια στο πολιτικό προσκήνιο, με το ΣΥΡΙΖΑ και τους ΑΝΕΛ να εισέρχονται ουσιαστικά στο λεγόμενο «μνημονιακό στρατόπεδο». Σε αντίθεση με δημοσκοπήσεις που δείχνουν πως η διαιρετική τομή «Μνημόνιο- Αντιμνημόνιο» δεν έχει σημασία για ένα μέρος των πολιτών, η παραπάνω τομή εξακολουθεί να έχει βαρύνοντα ρόλο στην πολιτική ζωή και να καθορίζει τη πολιτική συμμετοχή, τις πορείες διαμαρτυρίας και την εκλογική συμπεριφορά. Το καλύτερο παράδειγμα που δείχνει τη καίρια σημασία της παραπάνω τομής, είναι οι συγκεντρώσεις υπέρ του ΟΧΙ στο δημοψήφισμα. Παρόλο που το δίλλημα του δημοψηφίσματος δεν ήταν ακριβώς το «ναι» ή «όχι» στο Μνημόνιο, η αντιπαράθεση έλαβε αυτόν ακριβώς το χαρακτήρα, δηλαδή είτε την αντίθεση απέναντι στο Μνημόνιο η τη συνέχεια της εφαρμογής του. Η μαζική συμμετοχή ενάντια σε επιπρόσθετα μέτρα λιτότητας απλώς επιβεβαιώνει πως η τομή «Μνημόνιο- Αντιμνημόνιο» βρίσκεται ακόμη σε ισχύ ακόμη και στη προεκλογική περίοδο, με τη μόνη διαφορά πως ο λαός του «ΌΧΙ» πλέον δεν εκπροσωπείται πολιτικά από κάποια μεγάλη δύναμη μετά τη στροφή του ΣΥΡΙΖΑ και των ΑΝΕΛ. Οι πολιτικοί φορείς που αντιτίθενται στο Μνημόνιο υπάρχουν και μπορούν να καλύψουν το κενό εκπροσώπησης χωρίς αυτό φυσικά να αποτρέπει την ανάδυση νέων πολιτικών δυνάμεων. Ποιες όμως είναι οι δυνάμεις που ανήκουν στο αντιμνημονιακό μέτωπο; Σε αυτές πλέον κατατάσσονται ο ΑΝΤΑΡΣΥΑ, το ΕΠΑΜ, το ΚΚΕ και ο νέος κομματικός φορέας ΛΑΕ ως οι μόνες πολιτικές αντιμνημονιακές δυνάμεις. Ωστόσο, μέχρι τη στιγμή που γράφονται αυτές οι γραμμές, καμία δεν έχει καταφέρει να αναδειχθεί σε βασικό πόλο του μετώπου (πράγμα που θα αποδειχθεί ξεκάθαρα μόνο μετά το εκλογικό αποτέλεσμα) και καμία επίσης δεν έχει δείξει έντονα στοιχεία λαϊκισμού στο βαθμό τουλάχιστον που έδειξαν οι προηγούμενες πολιτικές δυνάμεις ως προμετωπίδες του αντιμνημονιακού μετώπου. Ίσως να είναι και αυτός ένας βασικός αν όχι ο κύριος παράγοντας που αυτές οι εκλογές είναι αρκετά απρόβλεπτες και ως προς το αποτέλεσμα, αλλά και ως προς την επόμενη μέρα σε παρόμοιο βαθμό με τις εκλογές της 6ης Μαϊου 2012. Πάντως, αυτό που είναι ξεκάθαρο εδώ και αρκετό καιρό, είναι πως μετά το 2010 ολόκληρη η πολιτική ζωή εξελίσσεται πάνω στη τομή που έχουμε παραθέσει. Ο λαός που αντιτίθεται απέναντι στο Μνημόνιο επίσης υπάρχει και ο μόνος ευμετάβλητος παράγοντας είναι ο πολιτικός φορέας εκπροσώπησης των αντιμνημονιακών αιτημάτων. Επομένως, ο τερματισμός της λιτότητας, ήτοι η εφαρμογή του Μνημονίου, παραμένει ένα επίκαιρο αίτημα που θα συνεχίζει να κερδίζει έδαφος και φυσικά θα προκύπτουν και οι ανάλογες πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις που θα έχουν ως στόχο την ανατροπή της μνημονιακής πολιτικής και θα αγωνίζονται μέχρι την εκπλήρωση αυτού του στόχου. 

Σημειώσεις: 

[1] Συγκεκριμένα μέσα από την έρευνα που διεξήχθη σε συλλογικό επίπεδο διαπιστώθηκε πως οι άξονες πάνω στους οποίους τοποθετούνταν το εκλογικό σώμα ήταν σταθεροί ήδη από τη δεκαετία του 1920 με ελάχιστες διακυμάνσεις. Για περισσότερα δείτε το κομβικής σημασίας έργο S.M. Lipset- St. Rokkan (επιμ.), Party Systems and Voter Alignments, Free Press, New York, 1967. 

[2] Ηλίας Νικολακόπουλος, Η Καχεκτική Δημοκρατία. Κόμματα και Εκλογές 1946-1967, Πατάκη, Αθήνα, 2001. 

[3] Μοσχονάς Γ., Η διαιρετική τομή Δεξιάς-Αντιδεξιάς στη Μεταπολίτευση (1974-1990). Το περιεχόμενο της τομής και όψεις της στρατηγικής των κομμάτων του «αντιδεξιού υποσυστήματος», στο Δεμερτζής Ν., επιμ., Η ελληνική πολιτική κουλτούρα σήμερα, Εκδόσεις Οδυσσέας, Αθήνα, 1994. 

[4] Γιάννης Βούλγαρης- Ηλίας Νικολακόπουλος, «Εισαγωγή: ο εκλογικός σεισμός του 2012», στο Γιάννης Βούλγαρης- Ηλίας Νικολακόπουλος (επιμ.), 2012. Ο διπλός εκλογικός σεισμός, Θεμέλιο, Αθήνα, 2014. 

[5] Τάκης Παππάς, Λαϊκισμός και Κρίση στην Ελλάδα, Ίκαρος, Αθήνα, 2015. 

[6] Γιάννης Λούλης, Που Οδηγείται η Ελλάδα, Καστανιώτη, Αθήνα, 2012. 

[7] Αναφέρονται ως κρίσιμες και έχουν χαρακτηριστεί ως τέτοιες με βάση την ανάλυση του V.O. Key για τις εκλογές οι οποίες έχουν καταλυτικό ρόλο σε πολιτικό, κοινωνικό και οικονομικό επίπεδο στην ιστορία μιας χώρας. Ο Key παραθέτει ως παράδειγμα αυτής της θεωρίας τις εκλογές στις Η.Π.Α. του 1932 και την άνοδο του Φραγκλίνου Ρούσβελτ, ενώ στην Ελλάδα ως αντίστοιχο παράδειγμα αυτής της θεωρίας θα μπορούσαμε να παραθέσουμε τις εκλογές του 1981. Για περισσότερα σχετικά με τη προαναφερθείσα θεωρία βλ. V.O. Key, «A Theory of Critical Elections», Journal of Politics, τχ. 17, 1955. 

[8] Όπου ο ΣΥΡΙΖΑ σημείωσε το υψηλό ποσοστό για κόμμα της αριστεράς της τάξης του 26,9%. 

[9] Με ποσοστό- ρεκόρ για κόμμα της ελληνικής αριστεράς, 36,3%. 

[10] Κάτι το οποίο παραμένει αρκετά ασαφές, όπως απέδειξε η κινητοποίηση του «Μένουμε Ευρώπη» στο πλαίσιο του δημοψηφίσματος της 5ης Ιουλίου. Οι διαδηλωτές σε αυτή τη περίπτωση εννοούσαν περισσότερο την παραμονή στην Ε.Ε. και στο Ευρώ παρά τον προσανατολισμό της χώρας προς τις λεγόμενες «Δυτικές Αξίες», έστω και φιλελεύθερου χαρακτήρα. Η επιπρόσθετη υποστήριξη που έχαιρε η συγκεκριμένη κινητοποίηση από το σύνολο του παλαιού πολιτικού προσωπικού λειτούργησε προς αυτήν την νοηματοδότηση της κινητοποίησης και μάλλον είχε αντίστροφα αποτελέσματα από τα προσδοκώμενα, όπως έδειξε το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος.

1. Το μαζικό "όχι" του ελληνικού λαού δε σημαίνει την απόρριψη της Ευρώπης. Σημαίνει την απόρριψη της Ευρώπης των τραπεζικών, του άπειρου χρέους και του παγκοσμιοποιημένου καπιταλισμού. 

2. Μέρος της εθνικιστικής γνώμης, και μάλιστα της άκρας δεξιάς, ψήφισε "όχι" στις απαιτήσεις των χρηματοπιστωτικών θεσμών; Στο τελεσίγραφο των Ευρωπαϊκών αντιδραστικών κυβερνήσεων; Και λοιπόν, γνωρίζουμε ότι κάθε ψήφος καθαρά αρνητική είναι εν μέρει συγκεχυμένη. Η ακροδεξιά ανέκαθεν μπορεί να απορρίψει κάποια πράγματα που απορρίπτει και η άκρα αριστερά. Μόνο η επιβεβαίωση αυτού που θέλουμε είναι σαφής. Αλλά όλοι γνωρίζουν ότι αυτό που θέλει ο ΣΥΡΙΖΑ αντιτίθεται σε αυτό που θέλουν οι εθνικιστές και οι φασίστες. Η ψήφος δεν είναι λοιπόν μια ψήφος ασαφής ενάντια στις αντιλαϊκές απαιτήσεις του παγκοσμιοποιημένου καπιταλισμού και των Ευρωπαίων υπηρετών του. Είναι, επίσης, μια ψήφος που, προς το παρόν, δείχνει εμπιστοσύνη στην κυβέρνηση Τσίπρα. 

3. Αυτό που συμβαίνει στην Ελλάδα, και όχι, όπως θα ήταν φυσιολογικό, και οπουδήποτε αλλού στην Ευρώπη, δείχνει ότι η "αριστερά" της Ευρώπης είναι σε προχωρημένο κώμα. Ο Φρανσουά Ολάντ; Η γερμανική σοσιαλδημοκρατία; Το ισπανικό PSOE; Το ελληνικό ΠΑΣΟΚ; Το Βρετανικό Εργατικό κόμμα; Όλα αυτά τα κόμματα είναι πλέον ανοιχτά, οι διαχειριστές του παγκόσμιου καπιταλισμού. Όχι, δεν υπάρχει πλέον η "αριστερά" της Ευρώπης. Υπάρχει μια μικρή ελπίδα, ακόμα ασαφής, από την πλευρά των νέων πολιτικών σχηματισμών, που σχετίζονται με το μαζικό κίνημα ενάντια στο χρέος και τη λιτότητα, δηλαδή το Podemos στην Ισπανία και ο ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα. Οι πρώτοι, εξάλλου, αρνούνται τη διάκριση μεταξύ "αριστεράς" και "δεξιάς". Την οποία αρνούμαι κι εγώ. Ανήκει στον παλιό κόσμο της κοινοβουλευτικής πολιτικής, η οποία πρέπει να καταστραφεί. 

4. Η τακτική νίκης της κυβέρνησης Τσίπρα είναι μια ενθάρρυνση για όλες τις νέες προτάσεις στο πολιτικό πεδίο. Το κοινοβουλευτικό σύστημα και τα κυβερνητικά κόμματα του είναι σε ενδημική κρίση εδώ και δεκαετίες, από τη δεκαετία του '80 Αυτό που ο ΣΥΡΙΖΑ κατάφερε στην Ελλάδα με επιτυχία, έστω και προσωρινή, είναι μέρος στην Ευρώπη αυτού που έχω αποκαλέσει "η αφύπνιση της Ιστορίας". Αυτό δε μπορεί παρά μόνο να βοηθήσει το Podemos και όλα αυτά που θα έρθουν, στη συνέχεια και αλλού, πάνω στα ερείπια της κλασικής κοινοβουλευτικής δημοκρατίας. 

5. Ωστόσο, η κατάσταση στην Ελλάδα παραμένει, κατά την άποψη μου, πολύ δύσκολη, πολύ εύθραυστη. Τώρα αρχίζουν οι πραγματικές δυσκολίες. Μπορεί εν όψει της επιτυχίας της τακτικής του δημοψηφίσματος, που τις βάζει ωστόσο σε θέση ιστορικών κατηγοριών, η Μέρκελ, ο Ολάντ και άλλοι πληρεξούσιοι του ευρωπαϊκού κεφαλαίου να αλλάξουν τις απαιτήσεις τους. Αλλά πρέπει να δράσουμε χωρίς να τους παρακολουθούμε πάρα πολύ. Το κρίσιμο σημείο από εδώ και στο εξής είναι να ξέρουμε αν η ψήφος υπέρ του "όχι" θα επεκταθεί σε ένα ισχυρό λαϊκό κίνημα, υποστηρίζοντας ή/και ασκώντας ισχυρή πίεση στην ίδια την κυβέρνηση. 

6. Από αυτή την άποψη, πώς να κρίνουμε σήμερα την κυβέρνηση Τσίπρα; Αποφάσισε πριν πέντε μήνες να ξεκινήσει με διαπραγμάτευση. Ήθελε να κερδίσει χρόνο. Ήθελε να μπορεί να πει ότι είχε κάνει τα πάντα για να καταλήξει σε συμφωνία. Θα προτιμούσα να είχε ξεκινήσει με διαφορετικό τρόπο: από την άμεση έκκληση σε μια μαζική λαϊκή κινητοποίηση, παρατεταμένη, στην οποία θα συμμετείχαν εκατομμύρια άνθρωποι, με κεντρικό σύνθημα την πλήρη διαγραφή του χρέους. Και επίσης από μια έντονη μάχη κατά των κερδοσκόπων, τη διαφθορά, των πλούσιων που δεν πληρώνουν φόρους, τους εφοπλιστές, την Εκκλησία ... Αλλά δεν είμαι Έλληνας, και δεν θέλω να δώσω μαθήματα. Δεν ξέρω αν μία δράση επικεντρωμένη στην λαϊκή κινητοποίηση, μία δράση κατά κάποιο τρόπο μάλλον δικτατορική, θα ήταν εφικτή. Για την ώρα, μετά από πέντε μήνες της κυβέρνησης Τσίπρα, υπάρχει αυτό το νικηφόρο δημοψήφισμα και η κατάσταση παραμένει εντελώς ανοιχτή. Είναι ήδη πολλά. 

7. Συνεχίζω να θεωρώ ότι το πιο σκληρό ιδεολογικό πλήγμα που μπορούμε να επιφέρουμε στο σημερινό ευρωπαϊκό σύστημα αντιπροσωπεύεται από το σύνθημα της ολικής διαγραφής του ελληνικού χρέους, ένας χρέος κερδοσκοπικό για το οποίο ο ελληνικός λαός είναι εντελώς αθώος. Αντικειμενικά, η διαγραφή αυτή είναι εφικτή: πολλοί οικονομολόγοι, οι οποίοι δεν είναι καθόλου επαναστατικοί, πιστεύουν ότι η Ευρώπη πρέπει να ακυρώσει το ελληνικό χρέος. Αλλά η πολιτική είναι υποκειμενική, είναι διαφορετική από την καθαρή οικονομία. Οι κυβερνήσεις θέλουν να εμποδίσουν εντελώς μια νίκη του ΣΥΡΙΖΑ σε αυτό το σημείο. Μετά από αυτή τη νίκη, θα υπάρξει η νίκη του Podemos, μετά ίσως άλλες δραστικές λαϊκές ενέργειες στις μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες. Επίσης, οι κυβερνήσεις, που οδηγούνται από τα οικονομικά λόμπι, θέλουν να τιμωρήσουν τον ΣΥΡΙΖΑ, να τιμωρήσουν τον ελληνικό λαό, παρά να ρυθμίσουν το πρόβλημα του χρέους. Για να τιμωρηθούν όσοι θέλουν αυτή την τιμωρία, η έλλειψη πληρωμής είναι η καλύτερη διαδικασία, ανεξάρτητα από τους κινδύνους. Η Αργεντινή το έχει κάνει πριν από μερικά χρόνια, δεν είναι νεκρή, κάθε άλλο. 

8. Παντού αναδεύεται, για την Ελλάδα, η ερώτηση μιας "εξόδου" από την Ευρώπη. Αλλά στην πραγματικότητα, είναι οι αντιδραστικοί Ευρωπαίοι που ξεστομίζουν αυτή την ερώτηση. Είναι αυτοί που κάνουν το "Grexit" μια επικείμενη απειλή. Θέλουν να τρομάξουν τους ανθρώπους. Η σωστή γραμμή, η οποία μέχρι τώρα είναι εκείνη του ΣΥΡΙΖΑ όπως και του Podemos, είναι να πει, "Μένουμε στην Ευρώπη. Θέλουμε μόνο, όπως είναι δικαίωμά μας, να αλλάξουν οι κανόνες αυτής της Ευρώπης. Θέλουμε να σταματήσει να είναι ένας ιμάντας μετάδοσης ανάμεσα στον παγκοσμιοποιημένο φιλελεύθερο καπιταλισμό και τη συντήρηση των δεινών του λαού. Θέλουμε μια πραγματικά ελεύθερη και λαϊκή Ευρώπη". Είναι στο χέρι των αντιδραστικών να πουν τι πιστεύουν γι 'αυτό. Αν θέλουν να διώξουν την Ελλάδα, το οποίο το προσπαθούν! Σε αυτό το σημείο, η μπάλα είναι στο γήπεδό τους. 

9. Σε δεύτερο πλάνο, αισθάνεται κανείς τους γεωπολιτικούς φόβους. Και αν η Ελλάδα στραφεί σε άλλους εκτός από τους μπαμπούλες της Ευρώπης; Λοιπόν, λέω αυτό: όλες οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχουν μια ανεξάρτητη εξωτερική πολιτική. Καλλιεργούν φιλίες εντελώς κυνικές, όπως η Ολλανδία στη Σαουδική Αραβία. Ενάντια στις πιέσεις στις οποίες υπόκειται, η Ελλάδα μπορεί και πρέπει να έχει μια εξίσου ελεύθερη πολιτική. Εφόσον οι Ευρωπαίοι αντιδραστικοί θέλουν να τιμωρήσουν τον ελληνικό λαό, εκείνος έχει το δικαίωμα να ζητήσει εξωτερική βοήθεια για να μειώσει ή να αποτρέψει τις επιπτώσεις αυτής της τιμωρίας. Η Ελλάδα μπορεί και πρέπει να στραφεί προς τη Ρωσία, τα Βαλκάνια, την Κίνα, τη Βραζιλία, ακόμη και στον παλιό ιστορικό εχθρό της, την Τουρκία. 

10. Αλλά όποια κι αν είναι αυτά τα διαρθρωτικά μέτρα, η κατάσταση στην Ελλάδα θα πρέπει να επιλυθεί από τους ίδιους τους Έλληνες. Η αρχή της υπεροχής των εσωτερικών υποθέσεων ισχύει σε αυτή την κατάσταση. Ωστόσο, οι κίνδυνοι είναι ακόμη πιο σημαντικοί από το γεγονός ότι ο ΣΥΡΙΖΑ είναι στην εξουσία μόνο τυπικά. Ήδη γνωρίζουμε, το νιώθουμε, οι παλιές πολιτικές δυνάμεις δολοπλοκούν στα παρασκήνια. Εκτός από ότι η κρατική εξουσία, που αποκτήθηκε υπό κανονικές συνθήκες, και όχι επαναστατικές, πολύ γρήγορα διαφθείρει, μπορεί κανείς να κάνει προφανώς κλασικές ερωτήσεις: ελέγχει ο ΣΥΡΙΖΑ πλήρως την αστυνομία, τον στρατό, τη δικαιοσύνη, την οικονομική και χρηματοπιστωτική ολιγαρχία; Σίγουρα όχι. Ο εσωτερικός εχθρός εξακολουθεί να υπάρχει, είναι σχεδόν άθικτος, παραμένει ισχυρός, και υποστηρίζεται κρυφά από εξωτερικούς εχθρούς, συμπεριλαμβανομένης της ευρωπαϊκής γραφειοκρατίας και των αντιδραστικών κυβερνήσεων. Το λαϊκό κίνημα και οι οργανώσεις βάσης του πρέπει να επιβλέπουν συνεχώς τις ενέργειες της κυβέρνησης. Για μία ακόμη φορά, το "όχι" του δημοψηφίσματος δε θα είναι μια πραγματική δύναμη, εκτός εάν επεκταθεί από πολύ ισχυρές ανεξάρτητες διαδηλώσεις. 

11. Μια βοήθεια διεθνής, λαϊκή, δημοσιοποιημένη, αδιάκοπη, θα πρέπει να στηρίξει με όλες τις δυνάμεις την ελληνική επιδίωξη. Θα ήθελα να υπενθυμίσω ότι σήμερα το 10% του παγκόσμιου πληθυσμού κατέχει το 86% του διαθέσιμου πλούτου. Η παγκόσμια καπιταλιστική ολιγαρχία είναι πολύ περιορισμένη, πολύ εστιασμένη, πολύ οργανωμένη. Απέναντι σε αυτή, οι διάσπαρτοι λαοί χωρίς πολιτική ενότητα, εγκλωβισμένοι εντός των εθνικών συνόρων, θα παραμείνουν αδύναμοι και σχεδόν ανίσχυροι. Τα πάντα σήμερα παίζονται στο παγκόσμιο επίπεδο. Ο μετασχηματισμός της ελληνικής υπόθεσης σε μια υπόθεση διεθνή πολύ ισχυρής συμβολικής αξίας είναι μια αναγκαιότητα, συνεπώς ένα καθήκον. 

Πηγή: Liberation

Μετάφραση: Κωνσταντίνα Μαγγίνα

Χρόνια τώρα χρησιμοποιείται η Ελλάδα από τους έχοντες την εξουσίας ως ένα εργαστήριο πειραμάτων. Εξετάζεται σε ποιο βαθμό μπορεί κανείς σε μια δημοκρατική χώρα να μειώσει μισθούς και συντάξεις, να καταργήσει θέσεις εργασίας και να καταστρέψει κοινωνικές δομές. Τα αποτελέσματα αυτού του πειράματος είναι καταστροφικά. Παραπάνω από το ένα τέταρτο των Ελλήνων είναι άνεργοι, περίπου ένα πέμπτο δεν έχει τα χρήματα για να πληρώσει το σπίτι του, το ρεύμα και τα βασικά είδη διατροφής. Ένα τρίτο του πληθυσμού δεν έχει πλέον ασφάλιση υγείας. Το συνολικό σύστημα υγείας έχει καταρρακωθεί, καθώς ιατροί και νοσηλευτικό προσωπικό απολύονται μαζικά και τα νοσοκομεία κλείνουν. 

Από τον Ιανουάριο υπάρχει στην Ελλάδα μια νέα κυβέρνηση, η οποία θέλει να τερματίσει αυτήν την καταστροφή. Ωστόσο προσκρούει πάνω στις ισχυρές αρνήσεις του Βερολίνου και των Βρυξελλών, που δεν είναι θετικοί σε διαπραγματεύσεις ή μικρές αλλαγές στο πρόγραμμα περικοπών που έχει επιβληθεί. Είναι προτιμότερο για κάποιους να στείλουν την Ελλάδα στην χρεοκοπία με την ελπίδα ότι θα καταρρεύσει η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ. Μια αποτυχία του ΣΥΡΙΖΑ θα επέφερε βαρύτατες πληγές στην δημοκρατία και θα ήταν βούτυρο στο ψωμί της Δεξιάς. Μια αποτυχία του ΣΥΡΙΖΑ θα ήταν μια νίκη για όλους αυτούς, οι οποίοι και στην Γερμανία επιθυμούν να γκρεμίσουν το δικαίωμα στην απεργία και άλλα θεμελιώδη δικαιώματα. Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει καταφέρει να μισοανοίξει την πόρτα για μια ευρωπαϊκή πολιτική προς το συμφέρον των μισθωτών. Δεν επιτρέπεται να αφήσουμε την πόρτα αυτή να ξανακλείσει! 

Η αλληλεγγύη με την Ελλάδα δεν πρέπει να ταυτίζεται ωστόσο με την υποστήριξη παροχής νέων «πακέτων σωτηρίας». Στην τελική αυτά τα «πακέτα σωτηρίας» δεν αποτέλεσαν κάποια βοήθεια, παρά συνετέλεσαν σε ένα έγκλημα εναντίον της ανθρωπότητας με την παροχή του μεγαλύτερου «δανείου βοήθειας» στην ιστορία σε μια μικρή και χρεοκοπημένη χώρα, με στόχο μόνο να προφυλαχτούν οι μεγάλες τράπεζες και οι πλούσιοι ολιγάρχες από πιθανές χρηματικές απώλειες. Η Ελλάδα δεν χρειάζεται νέα δάνεια. Η Ελλάδα χρειάζεται μια διαγραφή του χρέους! Δίχως τη διαγραφή του χρέους τα δάνεια θα συνεχίζουν να χρησιμοποιούνται σαν μοχλός εκβιασμού για νέες κοινωνικές περικοπές και ως εργαλείο χειραγώγησης των λαών των διαφόρων χωρών και ως μέσο δημιουργίας ενός κλίματος αντιπαλότητας μεταξύ των λαών. 

Αλληλεγγύη με την Ελλάδα είναι η αντιμετώπιση την προπαγάνδας περί υποτιθέμενων «άπληστων Ελλήνων» και το ξεσκέπασμα των ψεμάτων κατά της κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ. Αλληλεγγύη με την Ελλάδα σημαίνει να μην είναι κανείς αμέτοχος όταν τα συνδικάτα χάνουν τα δικαιώματα τους, όταν καταργούνται οι συλλογικές συμβάσεις και όταν θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα καταπατώνται. Αλληλεγγύη είναι επίσης ο αγώνας μας στην Γερμανία για καλύτερους μισθούς, συντάξεις και συνθήκες εργασίας. Αν δεν καταφέρουμε εδώ στην Γερμανία να ανακαλέσουμε μέτρα όπως η σύνταξη στα 67 χρόνια, τους εξευτελιστικούς νόμους Hartz και την σταθερή μείωση των συντάξεων, τότε οι Ελληνίδες και οι Έλληνες θα έχουν αναλόγως ελάχιστες πιθανότητες να αντισταθούν απέναντι σε νέες περικοπές μισθών και συντάξεων.

Πηγή: Εφημερίδα Tageszeitung junge Welt 

Μετάφραση: Κonstantin Schlaucher

Οι ιστορίες από την Ελλάδα που ακόμη ταλανίζεται από την οικονομική κρίση του 2008, είναι απίστευτες. Από την παρωδία παροχής ιατρικής περίθαλψης έως την άγρια αντιμεταναστευτική βία, είναι δύσκολο να βρεθεί η ελπίδα. 

Η ιστορία από ένα νοσοκομείο της Αθήνας, είναι απίστευτη. Τον Μάιο ένας άνδρας 54 ετών χρειάστηκε επειγόντως εγχείριση καρδιάς. Ήταν άνεργος και ανασφάλιστος, μία κοινή πραγματικότητα για πολλούς Έλληνες από τότε που «χτύπησε» η οικονομική κρίση, το 2008. Η διοίκηση του νοσοκομείου αρνήθηκε να τον δεχθεί, φοβούμενη ότι δεν θα πληρωθεί ποτέ, αλλά ο άνδρας είπε ότι θα υπέβαλλε τα απαραίτητα προνοιακά έγγραφα μόλις τα ελάμβανε. Ο γιατρός του επιβεβαίωσε το γεγονός ότι ο ασθενής βρισκόταν σε κίνδυνο και ότι έπρεπε να χειρουργηθεί επειγόντως. 

Ο άνδρας, το όνομα του οποίου δεν δημοσιεύθηκε- αν και η ιστορία του επαληθεύτηκε από αξιόπιστες πηγές- ήταν «ξαπλωμένος» στο χειρουργικό θάλαμο περιμένοντας να «δεχθεί» τον βηματοδότη, την στιγμή που κατέφθασε από το λογιστικό τμήμα του νοσοκομείου, ένα άτομο. Επειδή ο ασθενής δεν είχε υποβάλλει τα απαραίτητα προνοιακά έγγραφα, ο λογιστής εξανάγκασε τους γιατρούς να σταματήσουν την διαδικασία. 

Μόνο την επόμενη ημέρα, μετά την πίεση ενός «μοναδικού» οργανισμού που ονομάζεται μητροπολιτικό κοινωνικό ιατρείο Ελληνικού, ο άνδρας έλαβε την φροντίδα που του έσωσε την ζωή. Αντί να αναγνωρίσει το λάθος, το Ελληνικό υπουργείο Υγείας, προτίμησε να αποδώσει ευθύνες στον «μεσολαβητή», κατηγορώντας το Μητροπολιτικό κοινωνικό ιατρείο ότι κατασκεύασε την ιστορία. 

Τέτοια θέματα είναι όλο και περισσότερο κοινά εδώ στην Ελλάδα. Σύμφωνα με την Διεθνή Διαφάνεια, η Ελλάδα έχει τον πιο διεφθαρμένο δημόσιο τομέα στην Ευρώπη. Το Ινστιτούτο Οικονομικών υποθέσεων, υπολόγισε ότι η Ελληνική «σκιώδης» οικονομία αποτελούσε το 24% του Ακαθαρίστου Εγχώριου Προϊόντος, το 2012. 

Ένα γλυκό απόγευμα την περασμένη εβδομάδα, επισκέφθηκα το Μητροπολιτικό κοινωνικό ιατρείο για να δω την απόκριση τους σε αυτή την θλιβερή κατάσταση. Ευρισκόμενο σε μία παλιά στρατιωτική βάση των Ηνωμένων Πολιτειών στα προάστια της Αθήνας, ο οργανισμός παρέχει πολύτιμες υπηρεσίες σε 28.000 ανθρώπους από την στιγμή που ξεκίνησε την δράση του, το 2011. 

Μία αίθουσα η οποία είναι γεμάτη από φάρμακα που δωρήθηκαν, αποτελεί την βάση των δράσεων του. Τα δωμάτια επισκεπτών είναι εξ ολοκλήρου στελεχωμένα από εθελοντές, 250 Έλληνες που έχουν εναλλασσόμενο ωράριο. 

Ο εκπρόσωπος Χρήστος Σιδέρης μου εξήγησε ότι το κέντρο περιθάλπει τους πιο απελπισμένους. ‘’Το Ιατρείο δέχεται μόνο τους φτωχούς και τους άνεργους, ανθρώπους που δεν έχουν ασφάλεια, αυτούς με χαμηλούς μισθούς και συντάξεις, όλων των ηλικιών και των φύλων και ακόμη πρώην βιομήχανους που έχουν πέσει από τα υψηλά οικονομικά («πατώματα»),’’ είπε. ‘’Η νεοφιλελεύθερη ιδεολογία τοποθετεί τα χρήματα πάνω από τις ζωές των ανθρώπων’’. 

Υπάρχουν λίγοι ακόμη βασικοί κανόνες που εφαρμόζονται από το συμβούλιο της ομάδας: ‘’Δεν θέλουμε κομματική εμπλοκή και χρήματα, αλλά λαμβάνουμε φάρμακα από δωρεές. Δεν θέλουμε Έλληνες πολιτικούς με τηλεοπτικά συνεργεία να γυρνάνε εδώ γύρω. Η κλινική δεν διαφημίζει ποιος δίνει φάρμακα, είναι ανώνυμοι, και προσπαθούμε να μην συνδεόμαστε με εταιρίες, πρόσωπα ή μη-κυβερνητικούς οργανισμούς που μας τοποθέτησαν στην «πρώτη γραμμή» της οικονομικής κρίσης. 

Ο ιδρυτής και σημαντικός γιατρός Γιώργος Βήχας, ελπίζει ότι δεν θα υπάρχει η αναγκαιότητα της εγκατάστασης σε λίγα χρόνια-αν και ζητούνται συμβουλές από παρόμοια Μητροπολιτικά Ιατρεία σε όλη την Ευρώπη, περιλαμβανομένου του «νέου» που μόλις άνοιξε στο Αμβούργο της Γερμανίας. 

Ο Βήχας μου είπε ότι ο Ιατρικός σύλλογος Αθηνών προσπάθησε να κλείσει το κέντρο το 2013, λέγοντας ότι δεν έχει την απαραίτητη άδεια για να λειτουργήσει. ΄΄Αλλά αργότερα προς τα τέλη του 2013, η αστυνομία κατέφθασε με έναν ανακριτή που ήρθε να προσφέρει μία τσάντα φάρμακα΄΄, είπε. Μπορούσε να μας «κλείσει». 

Η κλινική αποτελεί μία αναγκαιότητα σε μία χώρα όπου διογκώνονται η ακραία φτώχεια, οι αυτοκτονίες και η κατάχρηση ναρκωτικών ουσιών. Κάθε φορά που παίρνω το τρένο από την Αθήνα βλέπω Έλληνες να παρακαλάνε για χρήματα ή να πουλάνε στυλό για ένα μικρό κομμάτι ψωμί. Μία συνεχής παρουσία γύρω από την πόλη αποτελεί το σημάδι των διαμαρτυρόμενων καθαριστριών, που απολύθηκαν από το υπουργείο Οικονομικών το 2013, και συνεχίζουν τις συνεχόμενες διαμαρτυρίες απαιτώντας την επαναπρόσληψη τους. 

Για πολλούς έχουν γίνει το σύμβολο της αντίθεσης ενάντια στην κρατική γραφειοκρατία που προτιμά να ομιλεί για την πώληση δημόσιας περιουσίας για να κατευνάσει την Ευρωπαϊκή Ένωση και να αποτρέψει την οικονομική ύφεση. Η Κίνα αναλαμβάνει δράση τώρα, πρόθυμη να αγοράσει το δικό της κομμάτι Ελληνικού κράτους. Ακόμη, οι Βρυξέλλες «τροφοδοτούν» την ήπειρο με ένα ευρύ πρόγραμμα drone. Η Ελλάδα έχει ανακοινώσει, χωρίς καμία δημόσια διαβούλευση, ότι τα μη επανδρωμένα οχήματα θα χρησιμοποιηθούν για τον έλεγχο της διακίνησης μεταναστών στα θαλάσσια σύνορα της. 

Πιάνω τον εαυτό μου να συμφωνεί με τον Σλαβόι Ζίζεκ, που ισχυρίζεται ότι μόνο η ριζοσπαστική Αριστερά μπορεί να σώσει την Ευρώπη, περιλαμβανομένης της Ελλάδας, από την βαθύτερη διολίσθηση στο τέλμα μίας λαϊκίστικης, αντι- μεταναστευτικής δεξιάς. 

Η Αριστερά αναμφισβήτητα ισχυροποιείται. Κατά την διάρκεια μίας δημόσιας συζήτησης την προηγούμενη εβδομάδα στην Αθήνα με τον συγγραφέα Χρήστο Τσιώλκα και εμένα, με θέμα συζήτησης την έννοια του έθνους σε έναν εύθραυστο, πατριωτικό κόσμο, η οργανώτρια Ευγενία Τζιρτζιλάκη, ενθάρρυνε το ακροατήριο να αμφισβητήσει δημοφιλείς και απλοϊκές αντιλήψεις της ταυτότητας και να αναζητήσει μία περισσότερο περιεκτική ευρωπαϊκή προοπτική. 

Το πλήθος ισχυρίστηκε ότι το σκοτεινό και ρατσιστικό παρελθόν της Ελλάδας, μαζί με το όμοιο παρόν, πρέπει να απορριφθούν. Ακόμη η εύρεση μίας αποτελεσματικής απάντησης στην χρήση και κατάχρηση του εθνικισμού, έννοιας τόσο αγαπητής στην άκρα δεξιά και στην τρέχουσα κυβέρνηση, δεν είναι εύκολη υπόθεση. 

Ευτυχώς, υπάρχουν σημάδια ότι πολλοί Έλληνες κατηγορούν ευθέως αυτούς που ευθύνονται άμεσα για την τρέχουσα κρίση, και δεν πιστεύουν άτομα όπως η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Κριστίν Λαγκάρντ, που παραμένει αμετανόητη για το πώς ο οργανισμός της «τιμώρησε» τους πιο ευάλωτους στην Ελλάδα. 

Ο Έλληνας δικηγόρος Θανάσης Καμπαγιάννης είναι μέλος της Κεερφα: Κίνηση ενωμένοι ενάντια στο ρατσισμό και στη φασιστική απειλή. Έχει «ξοδέψει» χρόνια αγωνιζόμενος ενάντια στην αύξηση του εξτρεμισμού. Πρόσφατε εκπροσώπησε επιτυχώς την οικογένεια του Πακιστανού Σεχζάτ Λουκμάν, ο οποίος δολοφονήθηκε από φονιάδες της Χρυσής Αυγής στην Αθήνα, το 2013. Οι κατηγορούμενοι τώρα εκτίουν ποινή ισόβιας κάθειρξης για το έγκλημα που διέπραξαν. 

Ο δικηγόρος επίσης εμπλέκεται στην πιθανή, επερχόμενη δίκη της ηγεσίας της Χρυσής Αυγής, αν και ο Καμπαγιάννης παραμένει σκεπτικός για το αν θα γίνει (η δίκη). Η σύνδεση ανάμεσα στο κράτος και την Χρυσή Αυγή είναι γνωστή; Παρ’ όλα αυτά θα αναλάβει την υπεράσπιση των Αιγύπτιων ψαράδων που δέχτηκαν δολοφονική επίθεση από μπράβους του κόμματος. 

Ο Καμπαγιάννης είναι ενθαρρυμένος από την αυξανόμενη επιτυχία του αριστερού Σύριζα. Τώρα είναι το μεγαλύτερο κόμμα της χώρας, αλλά ανησυχεί ότι η ηγεσία του δεν θα ακολουθήσει την απαραίτητη ριζοσπαστική δράση για την διάσωση της Ελλάδας. 

‘Ανησυχώ ότι θα αποδεχθούν το πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είπε. ‘’ Πιστεύεις ότι ο αρχηγός Αλέξης Τσίπρας δύναται να μεταρρυθμίσει τους όρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τους οποίους η Ελλάδα θα εφαρμόσει μέτρα ενάντια στη λιτότητα’’. Με την πλειοψηφία των Ελλήνων, τώρα, να έχει αρνητική γνώμη για την Ευρωπαϊκή Ένωση, ο Καμπαγιάννης ισχυρίζεται ότι η Ελλάδα πρέπει να την εγκαταλείψει. Σε έναν δρόμο μακριά από τις Βρυξέλλες, μου είπε, ‘’μπορούμε να έχουμε μία πολιτική όπου τα συμφέροντα της εργατικής τάξης θα προστατεύονται και το κεφάλαιο πρέπει να πληρώσει’’. 

Είναι ένα όραμα το οποίο θα βρει ανταπόκριση πέρα από τα σύνορα της Ελλάδας την ερχόμενη δεκαετία. 

Πηγή: The Guardian

Μετάφραση: Σίμος Ανδρονίδης